• YARIM ALTIN
    3.771,00
    % -0,03
  • AMERIKAN DOLARI
    18,8346
    % 0,02
  • € EURO
    20,2677
    % 0,43
  • £ POUND
    22,8684
    % 0,58
  • ¥ YUAN
    2,7795
    % 0,18
  • РУБ RUBLE
    0,2587
    % -0,67
  • BITCOIN/TL
    427841,506
    % -2,13
  • BIST 100
    %

İSO Lideri Bahçıvan: Bankaların kredi prosedürleri gerçek bölümü yordu

İSO Lideri Bahçıvan: Bankaların kredi prosedürleri gerçek bölümü yordu

İSO İdare Heyeti Lideri Erdal Bahçıvan, “Dünyada taşların yerinden oynadığı 2022 yılında üzerine düşeni ziyadesiyle yerine getiren sanayi dalı, finansmana erişimde hala kâfi dayanağı bulamadı. Son periyot önlemleri öngörülemezliğe yol açtı ve taraflar için yorucu hal aldı. Gerçek kesimi adeta yıldırma noktasına getiren kredi prosedürleri bitmek bilmiyor ve kredinin etkin hale gelmesi de bir türlü gerçekleşemiyor” dedi.

Bahçıvan: “Krediye bağımlılık uzun vadede çok kıymetli bir yapısal sorun. Türkiye iktisadı kredi arzının arttığı şartlarda hızlanan, kredi akışı yavaşladığında duran bir yapıdan çıkmalı. Birleşme ve satın almaları özendirici siyasetler ve finansmanda araç çeşitliliğini artırmak gerekiyor.”

İstanbul Sanayi Odası (İSO) Meclisi’nin ocak ayı olağan toplantısı, “Katma Bedelli Üretim, Teknoloji Ağır Sanayi ve Güçlü Bir Ekonomik Gelecek için Nitelikli, Sürdürülebilir, Ulaşılabilir Finansmanın Ehemmiyetine Odaklanmak” ana gündemi ile Odakule Fazıl Zobu Meclis Salonu’nda gerçekleştirildi. Toplantıya Türkiye Bankalar Birliği İdare Şurası Lideri Alpaslan Çakar konuk olarak katılarak sanayicilere bankacılık ve finans kesimi ile ilgili bir sunum yaptı. Toplantıya Vakıfbank Genel Müdürü Abdi Serdar Üstünsalih, Halk Bankası Genel Müdürü Osman Arslan, Eximbank Genel Müdürü Ali Güney ve Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası Genel Müdürü İbrahim Halil Öztop da katıldı.

Açılış konuşmasını yapan İSO İdare Şurası Lideri Erdal Bahçıvan, ülke ihracatının 250 milyar doları aşmasında ana rol üstlenen, makine ve teçhizat yatırımlarının ulusal gelirdeki hissesi yüzde 15’lere çıkan ve çalışan istihdamını artıran sanayi dalının tüm dünyada taşların yerinden oynadığı 2022 yılında üzerine düşeni ziyadesiyle yerine getirdiğini, buna karşılık finansmana erişim noktasında hala kâfi takviyesi bulmakta zorlandığına dikkat çekti.

Finansmana erişim meselesini, kısa ve uzun vadede atılması gereken adımlar eşliğinde kıymetlendiren Bahçıvan, İSO olarak Türkiye İktisat Modeli ve liralaşma stratejisi çerçevesinde kredilerin maksadına uygun kullandırılması prensibini desteklediklerini belirterek “Finans kesiti ile gerçek kesimin birbirleriyle sağlıklı bir eşgüdüm içinde çalışması çok değerli. Lakin, son devirde devreye alınan birçok önlem öngörülemezliğe yol açtı ve hem gerçek dal hem de bankacılık kesimi açısından yorucu bir hal aldı. Bugün kredi prosedürleri, gerçek dalı adeta yıldırma noktasına getiriyor. Uygulanmakta olan prosedürler bitmek bilmezken, kredinin faal hale gelmesi de bir türlü gerçekleşemiyor. Sanayicimizin artan maliyetleri, işletme sermayesi muhtaçlığı ve yatırım dileği nedeniyle kredi talebi büyürken, kimi bankaların kredilerde daha tutucu davrandığını da gözlemliyoruz. Gerçekten bankacılık dalında kredi/mevduat oranı, 2018 ortalarında yüzde 120’lere kadar çıkmışken 2019’dan itibaren -pandemi devri hariç- düşüş trendi göstererek günümüzde yüzde 85’lere kadar geriledi. Yeniden özel bölüm kredilerinin GSYH’ya oranına baktığımızda, 2018’de yüzde 79’a kadar yükselen bu oran 2022 ortasında yüzde 67’ye kadar geriledi. Kelam konusu oranın gelişmekte olan ülkelerde yüzde 110 olduğunu düşünürsek Türkiye bu alanda hayli geride” diye konuştu.

Bankacılıkta komite ismi altında uygulanmakta olan endirekt faizlere de dikkat çeken Bahçıvan, “Tabela faizlerinin kurul ismi altındaki uygulamalarla artırılması gerçek kesimde önemli rahatsızlık yaratmaktadır. Bunun yanı sıra, liralaşma ve kredilerin emeline uygun kullandırımı unsuru kapsamında, sahiden döviz gereksinimi olan ve kredibilitesi yüksek firmalarımızın mağdur edilmemesi, tabir yerindeyse kurunun yanında yaşın da yanmaması gerekiyor” dedi.

Yapısal meselelerin tahlili yapısal nitelikte olmalı

Finansmana erişim meselesinin tıpkı vakitte uzun vadeli bakışla ele alınmasını ve yapısal meselelerin tahlilinin de yapısal nitelikte olması gerektiğini söz eden Bahçıvan, “Ekonomimizin kredi yaratma potansiyelini direkt etkileyen cari açık, dış finansman muhtaçlığı ve düşük iç tasarruf oranları en temel yapısal problemlerimizin başında geliyor. Dış finansmanın nispeten daha sağlıklı, sürdürülebilir kalemleri ortasında yer alan uzun vadeli borçlanmada iştahı düşük olan bankacılık sistemimiz, uzun müddettir net borç ödeyici durumda. Sistemin kredi yaratma potansiyelini de düşüren bu durum, başta liranın seyri olmak üzere geleceğe dönük belirsizliklerle ve hasebiyle yüksek risk primi ve yüksek borçlanma maliyetleri ile yakından alakalı. Tüm bunlar bizlere makroekonomik istikrarın, enflasyonu kalıcı biçimde yenerek liraya dönük itimadı artırmanın ve iktisat siyasetlerinde öngörülebilirliğin yaşamsal kıymetini gösteriyor. Birçok olumlu tesirinin yanı sıra, şirketlerimizin sermaye yapısını güçlendirici tesiri de bulunan direkt yabancı yatırımlarda uzun vakittir iç açıcı bir durumda değiliz. Bu nedenle yatırım iklimini güzelleştirmenin bir öteki değerli yapısal gereksinim olarak önümüzde durduğu da aşikar” dedi.

Krediye bağımlılık kıymetli yapısal sorun

“Kısa vadede krediye erişim meselesinin çözülmesi ne kadar acil bir muhtaçlık ise uzun vadede ekonomimizin krediye bağımlılığı da o derece değerli bir yapısal sorun” diyen Bahçıvan, tahlil önerisi getirerek şunları söyledi: “Türkiye iktisadı kredi arzının arttığı şartlarda hızlanan, kredi akışı yavaşladığında duran bir yapıdan çıkmalıdır. Bu bağlamda, şirketlerimizin sermaye yapısını ölçek iktisadı kanalıyla güçlendirmek açısından birleşme ve satın almaları özendirici siyasetlerin kıymetli olduğuna inanıyoruz. Benzeri formda, finansmanda araç çeşitliliğini artırmak ve endüstrimizin bankacılık sistemine bağımlılığı azaltmak günümüzde çok temel bir gereksinim. Bunun için sermaye piyasalarından daha fazla yararlanmayı sağlayacak, finansal derinliği güçlendirecek adımların da kritik olduğu görüşündeyiz. İSO 1000 çalışmamızda halka açık kuruluşlar sayısının 100’ün altında kalması da bu alanda kat etmemiz gereken arayı ortaya koyuyor.”

Konuşmasında sanayi bölümünün sigortacılık kaynaklı şimdiki bir meselesine da değinen Bahçıvan, “Bazı sigorta şirketleri, daha evvel tıpkı şartlarda sigortaladıkları sanayi tesislerini artık sigortalamak istemedikleri üzere, sigorta poliçe fiyatlarını de potansiyel riskleri abartarak ve suistimal ederek astronomik sevilere çekmiş durumdalar. Hazine ve Maliye Bakanlığının sorunun tahliline yönelik gerekli adımları atması üretim hayatımız açısından son derece önemli” dedi.

-iDeal Haber Merkezi-

YORUMLAR YAZ